Op elke aircopagina op deze site staan drie dingen die er belangrijk uitzien en die verder niet worden uitgelegd: een SEER-waarde, een SCOP-waarde en een letter met plusjes erachter. Bij de Haier Revive Plus staat bijvoorbeeld SEER tot 6,70 en SCOP tot 4,60. Bij de Daikin Emura staat SEER tot 8,8 en SCOP tot 5,2. Hieronder lees je wat die getallen meten, wanneer een hoger getal je echt geld scheelt, en waarom er ook nog R32 op de pagina staat.
Het handigste om eerst te weten: een airco maakt geen warmte en geen kou. Hij verplaatst warmte. In de zomer haalt hij warmte uit je kamer en gooit die buiten. In de winter doet hij het omgekeerde. Precies daarom kan hij meer warmte leveren dan hij aan stroom verbruikt, en precies daarom heeft het zin om dat verschil in een getal uit te drukken.
SEER: hoeveel koeling je krijgt per eenheid stroom
SEER staat voor Seasonal Energy Efficiency Ratio. Het is de hoeveelheid koeling die het toestel levert, gedeeld door de stroom die het daarvoor gebruikt, gemeten over een heel koelseizoen.
Een SEER van 6,50 betekent dus: voor elke kWh stroom die je erin stopt, haal je er ongeveer 6,5 kWh koeling uit. Hoe hoger, hoe minder stroom je verbruikt voor dezelfde koele kamer.
Dat woord seasonal is het belangrijkste deel. Er bestaat ook een EER, en die wordt gemeten op één vast testpunt, bij één vaste buitentemperatuur, met de airco op vol vermogen. Zo werkt een airco in de praktijk nooit. Hij draait het grootste deel van de tijd op halve kracht, hij slaat aan en uit, en de buitentemperatuur verandert de hele dag. De SEER rekent dat allemaal mee. Daarom is de SEER het getal waar je naar kijkt, en niet de EER.
SCOP: hetzelfde, maar dan voor verwarmen
SCOP staat voor Seasonal Coefficient of Performance. Zelfde idee, andere richting: hoeveel warmte levert het toestel per eenheid stroom, gemeten over een heel stookseizoen.
Een SCOP van 4,60 betekent dat 1 kWh stroom er ongeveer 4,6 kWh warmte uit haalt. De rest komt uit de buitenlucht. Ook bij vriesweer zit er nog warmte in de lucht die de airco eruit kan halen, alleen kost dat hem meer moeite naarmate het kouder wordt. Ook dat zit in de SCOP verwerkt, want die is gemeten over een heel seizoen en niet op één milde dag.
Het energielabel volgt uit die twee
De letter op de pagina, A++ of A+++, is geen apart oordeel. Hij wordt rechtstreeks afgeleid uit de SEER en de SCOP. Welke waarde bij welke letter hoort ligt vast in Europese regelgeving, dus twee toestellen met dezelfde SEER krijgen dezelfde letter.
Wat veel mensen niet weten: er zijn twee labels, één voor koelen en één voor verwarmen, en die kunnen verschillen. Bij de Haier Revive Plus staat in de specificatietabel bijvoorbeeld A++ voor koelen en A+ voor verwarmen, bij alle vier de capaciteiten. Zie je ergens één losse letter staan, dan is dat meestal het koellabel. Kijk dan door naar de SCOP als je hem ook wilt gebruiken om te stoken.
Wil je verwarmen, kijk dan naar de SCOP en niet naar de SEER
In Nederland koel je een handvol weken per jaar. Verwarmen doe je een groot deel van het jaar. De uren dat het toestel warmte moet leveren wegen dus veel zwaarder mee in je jaarrekening dan de uren dat hij koelt. Een toestel met een prachtige SEER en een matige SCOP is een prima koeler en een middelmatige verwarmer.
Kort gezegd: koop je de airco puur voor de zomer, kijk naar de SEER. Wil je hem ook gebruiken om de gasketel te ontlasten, dan is de SCOP het getal dat je jaarrekening bepaalt. In het artikel airco als verwarming: besparing ten opzichte van gas staat uitgerekend wat dat tegenover een gasketel doet.
Rekenvoorbeeld: wat scheelt SCOP 4,0 tegenover SCOP 4,6?
Dit zijn geen verzonnen waarden. Binnen één serie, de Haier Revive Plus, loopt de SCOP van 4,00 bij de kleinste uitvoering tot 4,60 bij de grootste. Zo'n verschil kom je dus echt tegen.
De rekensom werkt zo. Bepaal hoeveel warmte je in een seizoen uit het toestel haalt, in kWh. Deel dat door de SCOP: dat is je stroomverbruik. Vermenigvuldig dat met je stroomprijs. Hieronder gerekend met EUR 0,30 per kWh. De drie warmtevragen zijn voorbeelden, geen voorspelling: hoeveel jij nodig hebt hangt af van je woning, je thermostaat en hoeveel je de gasketel laat staan.
| Warmte uit de airco per seizoen | Stroom bij SCOP 4,0 | Kosten | Stroom bij SCOP 4,6 | Kosten | Verschil per jaar |
|---|---|---|---|---|---|
| 1.500 kWh | 375 kWh | EUR 112,50 | 326 kWh | EUR 97,83 | EUR 14,67 |
| 3.000 kWh | 750 kWh | EUR 225,00 | 652 kWh | EUR 195,65 | EUR 29,35 |
| 4.500 kWh | 1.125 kWh | EUR 337,50 | 978 kWh | EUR 293,48 | EUR 44,02 |
Wat je hieruit moet halen: het verschil tussen SCOP 4,0 en 4,6 is echt, maar het is geen schokkend bedrag per jaar. Het loopt op naarmate je de airco meer gebruikt om te stoken. Stook je er nauwelijks mee, dan is een paar tientjes per jaar geen reden om honderden euro's meer uit te geven. Vervang je er een flink deel van je gasverbruik mee, dan telt het elk jaar opnieuw mee en gaat het over de levensduur van het toestel wel ergens over.
Reken het na met je eigen getallen. Je eigen stroomprijs staat op je jaarafrekening, en de SCOP van het toestel dat je op het oog hebt staat bij de kenmerken op de productpagina.
De waarden die op de site staan, naast elkaar
Dit zijn de rendementen zoals ze bij de kenmerken op de productpagina's staan. Het zijn topwaarden binnen de serie: niet elke capaciteit binnen dezelfde serie haalt hetzelfde getal.
| Model | SEER tot | SCOP tot | Prijs |
|---|---|---|---|
| Haier Revive Plus | 6,70 | 4,60 | vanaf EUR 529 |
| LG Standaard Plus | 7,0 | 4,3 | vanaf EUR 899 |
| Daikin Sensira FTXF-E/RXF-E | 6,5 | 4,2 | vanaf EUR 999 |
| Daikin Emura FTXJ-A/RXJ-A | 8,8 | 5,2 | vanaf EUR 2.099 |
| Mitsubishi SRK-ZS-WF Multi Split | 8,6 | 4,5 | samenstelling, zie pagina |
| Daikin Perfera Multi Split | 9,5 | 5,2 | samenstelling, zie pagina |
Twee dingen vallen op. De duurdere series halen inderdaad hogere waarden, maar het verschil in SCOP tussen het instapmodel en de designserie is kleiner dan het prijsverschil doet vermoeden. En bij een multi-split hangt de prijs af van hoeveel binnenunits je kiest en welk vermogen, dus daar staat geen enkel bedrag dat de hele samenstelling dekt.
En dan R32: waarom staat dat er ook nog bij?
R32 is het koudemiddel. Dat is de vloeistof die rondgaat in het gesloten circuit tussen de binnenunit en de buitenunit, en die de warmte van de ene kant naar de andere draagt. Zonder koudemiddel doet een airco niets. Op alle aircopagina's op deze site staat R32.
Het staat er om twee redenen. Ten eerste omdat R32 minder belastend is voor het klimaat dan de oudere koudemiddelen die het vervangt. Ten tweede omdat het praktische gevolgen heeft voor de installatie. Koudemiddel valt onder de F-gassenregels, en dat betekent dat het koelcircuit wettelijk door een F-gassen-gecertificeerd monteur moet worden gevacumeerd en gevuld. Dat is geen klusje voor jezelf, ook niet als je handig bent.
Daarom vind je bij de koopknop drie keuzes: alleen het product, het product met een installatiekit als je hem zelf wilt ophangen en het leidingwerk zelf wilt doen, of het product met professionele installatie door een gecertificeerde monteur voor EUR 795,95. Kies je de kit, houd er dan rekening mee dat je voor het vullen van het circuit alsnog een gecertificeerd bedrijf nodig hebt.
Waar je in de praktijk op let
- Ga je alleen koelen: kijk naar de SEER, en negeer de SCOP.
- Ga je ook verwarmen: de SCOP is het getal dat je jaarrekening bepaalt.
- Kijk of het energielabel dat je ziet over koelen of over verwarmen gaat. Vaak zijn het er twee.
- Vergelijk waarden alleen binnen dezelfde capaciteit. Binnen één serie verschilt de SCOP per uitvoering, zoals 4,00 tegenover 4,60 bij de Haier Revive Plus.
- Een hogere SCOP betaalt zich alleen terug als je het toestel ook echt veel laat stoken. Reken het even na met de tabel hierboven.
- Kies eerst het juiste vermogen, dan pas op rendement. Een te grote of te kleine airco kost je meer dan een tiende punt SCOP. Zie welk vermogen airco heb je nodig.
Bij elk toestel in ons aircoaanbod staan de SEER, de SCOP en het label bij de kenmerken, zodat je ze naast elkaar kunt leggen voordat je kiest.